Bài 2: Giải pháp nào cho các dự án chậm tiến độ, vi phạm Luật Đất đai?

27/05/2022 19:03

(PL&XD) – Pháp luật đã quy định rõ việc xử lý các dự án chậm tiến độ, vi phạm Luật Đất đai. Tuy nhiên, để xử lý dứt điểm, ngoài việc phân cấp trách nhiệm, luật sư và các chuyên gia cho rằng, cần nhanh chóng sửa đổi Luật Đất đai, qua đó đề cao hơn nữa vai trò quản lý của cơ quan quản lý Nhà nước.
Bài 2: Giải pháp nào cho các dự án chậm tiến độ, vi phạm Luật Đất đai?
Giám đốc Công ty Luật TNHH Vì Chân Lý Themis Lương Thành Đạt.

Luật có nhưng thực hiện chưa nghiêm?

Như PL&XD đã thông tin về thực trạng các dự án chậm tiến độ, bỏ hoang gây lãng phí trên địa bàn Thành phố Hà Nội cũng như một số địa phương trên cả nước. Trong đó, phần lớn các dự án bỏ hoang có “niên độ” từ 10 đến gần 20 năm gây tổn thất lớn về đất đai, tài sản của Nhà nước.

Luận bàn về những bất cập này với Phóng viên PL&XD, Luật sư Lương Thành Đạt, Giám đốc Công ty Luật TNHH Vì Chân Lý Themis cho biết: “Pháp luật hiện hành đã quy định cụ thể về việc xử lý các dự án chậm tiến độ, vi phạm Luật Đất đai nhưng việc thực thi lại chưa nghiêm. Cụ thể, trường hợp chủ đầu tư chậm đưa đất vào sử dụng so với tiến độ dự án có thể được gia hạn sử dụng 24 tháng, hết thời hạn gia hạn mà vẫn chưa đưa đất vào sử dụng thì Nhà nước sẽ thu hồi đất. Đối với dự án đã ngừng hoạt động và hết thời hạn 12 tháng kể từ ngày ngừng hoạt động hoặc dự án thuộc trường hợp bị thu hồi đất, do không đưa đất vào sử dụng, chậm đưa vào sử dụng thì cơ quan đăng ký đầu tư chấm dứt hoặc chấm dứt một phần hoạt động dự án đầu tư”.

Luật sư Lương Thành Đạt cũng phân tích: Điểm i Khoản 1 Điều 64 Luật Đất đai 2013 quy định về việc thu hồi đất do vi phạm pháp luật đất đai: “Đất được Nhà nước giao, cho thuê để thực hiện dự án đầu tư mà không được sử dụng trong thời hạn 12 tháng liên tục hoặc tiến độ sử dụng đất chậm 24 tháng so với tiến độ ghi trong dự án đầu tư kể từ khi nhận bàn giao đất trên thực địa phải đưa đất vào sử dụng; trường hợp không đưa đất vào sử dụng thì chủ đầu tư được gia hạn sử dụng 24 tháng và phải nộp cho Nhà nước khoản tiền tương ứng với mức tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với thời gian chậm tiến độ thực hiện dự án trong thời gian này; hết thời hạn được gia hạn mà chủ đầu tư vẫn chưa đưa đất vào sử dụng thì Nhà nước thu hồi đất mà không bồi thường về đất và tài sản gắn liền với đất, trừ trường hợp do bất khả kháng”.

Bài 2: Giải pháp nào cho các dự án chậm tiến độ, vi phạm Luật Đất đai?
Trên địa bàn cả nước, hiện có hàng trăm dự án chậm tiến độ, bỏ hoang gây lãng phí.

Tại khoản 2 Điều 15 Nghị định 43/2014/NĐ-CP được bổ sung bởi khoản 12 Điều 2 Nghị định 01/2017/NĐ-CP của Chính phủ quy định về thời điểm để tính gia hạn 24 tháng đối với trường hợp không đưa đất vào sử dụng hoặc tiến độ sử dụng đất chậm cũng quy định: “a) Trường hợp dự án đầu tư không đưa đất vào sử dụng trong thời hạn 12 tháng liên tục kể từ khi nhận bàn giao đất trên thực địa thì cho phép chủ đầu tư được gia hạn sử dụng 24 tháng tính từ tháng thứ 13 kể từ khi nhận bàn giao đất trên thực địa.

b) Trường hợp dự án đầu tư chậm tiến độ sử dụng đất 24 tháng so với tiến độ ghi trong dự án đầu tư kể từ khi nhận bàn giao đất trên thực địa thì thời điểm để tính gia hạn sử dụng đất 24 tháng được tính từ tháng thứ 25 kể từ thời điểm phải kết thúc việc đầu tư xây dựng.

Trường hợp dự án được giao đất, cho thuê đất theo tiến độ thì việc gia hạn sử dụng đất 24 tháng được áp dụng đối với từng phần diện tích đất đó; thời điểm để tính gia hạn sử dụng đất 24 tháng được tính từ tháng thứ 25 kể từ thời điểm phải kết thúc việc đầu tư xây dựng trên phần diện tích đất đó.

c) Trường hợp đến thời điểm kiểm tra, thanh tra mới xác định hành vi không sử dụng đất đã quá 12 tháng liên tục hoặc đã chậm tiến độ sử dụng đất quá 24 tháng thì thời điểm để tính gia hạn sử dụng đất 24 tháng được tính từ ngày cơ quan có thẩm quyền giao đất, cho thuê đất quyết định gia hạn. Quyết định gia hạn tiến độ sử dụng đất của cơ quan có thẩm quyền được ban hành trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận được báo cáo kết quả kiểm tra hoặc kết luận thanh tra nếu người sử dụng đất có văn bản đề nghị.

d) Người sử dụng đất không sử dụng đất đã quá 12 tháng hoặc đã chậm tiến độ sử dụng đất quá 24 tháng có nhu cầu gia hạn tiến độ đưa đất vào sử dụng phải có văn bản đề nghị gửi Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền giao đất, cho thuê đất xem xét quyết, định gia hạn.

Trường hợp sau 15 ngày kể từ ngày cơ quan Nhà nước có văn bản xác định hành vi vi phạm mà người sử dụng đất không có văn bản đề nghị được gia hạn thì Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền giao đất, cho thuê đất quyết định thu hồi đất theo quy định”.

“Tại điểm c, điểm d khoản 2 Điều 48 Luật Đầu tư năm 2020 cũng quy định, dự án đầu tư đã ngừng hoạt động và hết thời hạn 12 tháng kể từ ngày ngừng hoạt động, cơ quan đăng ký đầu tư không liên lạc được với nhà đầu tư hoặc đại diện hợp pháp của nhà đầu tư; Dự án đầu tư thuộc trường hợp bị thu hồi đất do không đưa đất vào sử dụng, chậm đưa đất vào sử dụng theo quy định của pháp luật về đất đai; Cơ quan đăng ký đầu tư cũng sẽ chấm dứt hoặc chấm dứt một phần hoạt động của dự án đầu tư. Cụ thể, đối với dự án đầu tư thuộc diện chấp thuận chủ trương đầu tư, cơ quan đăng ký đầu tư chấm dứt hoạt động của dự án đầu tư sau khi có ý kiến của cơ quan chấp thuận chủ trương đầu tư”, Giám đốc Công ty Luật TNHH Vì Chân Lý Themis cho biết thêm.

Cần nhanh chóng sửa đổi Luật Đất đai

Đây là ý kiến từ các chuyên gia khi luận bàn về các giải pháp xử lý dứt điểm các dự án chậm tiến độ, vi phạm Luật Đất đai. Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Thành phố Hồ Chí Minh (HoREA) bày tỏ: “Điều 64 Luật Đất đai đã quy định thu hồi đất trong trường hợp vi phạm pháp luật về đất đai, nếu phân loại mà dự án đó thuộc phạm vi phát triển của doanh nghiệp, năng lực của doanh nghiệp thì dễ xử lý. Tuy nhiên chuyện xử lý cũng bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp. Vì điểm c khoản 1 điều 64 Luật Đất đai 2013, trong đó có nêu, Nhà nước thu hồi đất mà không bồi thường về đất và tài sản gắn liền với đất thì tôi cho rằng, quy định đó không chặt chẽ và không phù hợp với quy định của hiến pháp… Chúng ta phải nhanh chóng sửa đổi Luật Đất đai thì mới xử lý được vấn đề này”.

Bài 2: Giải pháp nào cho các dự án chậm tiến độ, vi phạm Luật Đất đai?
Ông Lê Hoàng Châu - Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, một số điều của Luật Đất đai hiện không phù hợp, cần phải nhanh chóng sửa đổi.

Ông Lê Hoàng Châu cũng cho rằng: “Để xử lý các dự án chậm tiến độ, đầu tiên phải phân loại dự án xem vướng cái gì, trước tiên là do năng lực chủ đầu tư dẫn tới nợ xấu, chậm triển khai. Thứ hai là vướng về thể chế pháp luật và thực thi pháp luật của các địa phương, sau đó mới có hướng xử lý dứt điểm”.

TS. Đào Ngọc Nghiêm, nguyên Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội cũng cho rằng, để giải quyết khó khăn, trước mắt phải hoàn thiện hệ thống văn bản pháp lý, đặc biệt là công tác giải phóng mặt bằng, quy hoạch; xem xét các luật có liên quan, đặc biệt là Luật Đất đai. Hiện nay, qua trao đổi còn 11 vấn đề tồn tại, mà nếu không sửa thì không giải quyết được. Luật Đất đai lẽ ra năm 2022 phải xong nhưng tình hình hiện nay, phải đến 2023 mới có.

“Để giải quyết thực trạng các dự án vi phạm Luật Đất đai, chúng ta cần phải nâng cao năng lực quản lý của các cấp chính quyền. Thêm vào đó là “siết” năng lực của chủ đầu tư. Việc này Bộ Xây dựng đã có nghiên cứu, đề xuất và tôi mong rằng, Bộ sớm có quy định mới để rà soát, chứ chúng ta không thể nhìn năng lực chủ đầu tư ở giấy tờ không thôi được” - TS. Đào Ngọc Nghiêm cho hay.

Bài 3: Các địa phương “giãi bày” về các dự án vi phạm Luật Đất đai

Kim Thoa

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

“Băm nát” quy hoạch Thành phố Hà Nội: Cần làm rõ trách nhiệm của từng cá nhân

“Băm nát” quy hoạch Thành phố Hà Nội: Cần làm rõ trách nhiệm của từng cá nhân

(PL&XD) – Những ngày gần đây, vấn đề điều chỉnh quy hoạch của Hà Nội đang được dư luận hết sức quan tâm khi hàng loạt sai phạm liên quan trong công tác quản lý quy hoạch xây dựng, điều chỉnh quy hoạch đã được Thanh tra Bộ Xây dựng chỉ rõ tại Kết luận Thanh tra số 39/KL-TTr ngày 17/5/2022. Nhiều ý kiến cho rằng, việc quy kết trách nhiệm “chung chung” thuộc về UBND Thành phố Hà Nội, Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội, Sở Xây dựng Hà Nội là chưa rõ và thậm chí còn làm ảnh hưởng đến người đang đảm nhiệm những vị trí liên quan trong công tác quản lý quy hoạch của thành phố hiện nay. Mặc dù, họ không phải chịu trách nhiệm đến các sai phạm như đã nêu trong Kết luận Thanh tra.
Tam Dương (Vĩnh Phúc): Siết chặt quản lý trật tự xây dựng

Tam Dương (Vĩnh Phúc): Siết chặt quản lý trật tự xây dựng

(PL&XD) - Đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân chấp hành các quy định pháp luật; tăng cường kiểm tra hướng dẫn và kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm trật tự xây dựng… là những biện pháp mà cấp ủy, chính quyền huyện Tam Dương triển khai, nhằm đưa trật tự xây dựng đi vào nền nếp.
Bắc Giang: Công tác xử lý vi phạm đất đai còn chậm sau 1 năm thực hiện Chỉ thị 19

Bắc Giang: Công tác xử lý vi phạm đất đai còn chậm sau 1 năm thực hiện Chỉ thị 19

(PL&XD) – Ngày 11/6/2020, Ban Thường vụ (BTV) Tỉnh ủy Bắc Giang ban hành Chỉ thị số 19-CT/TU (Chỉ thị 19) về tăng cường kiểm tra, thanh tra để xử lý các vi phạm trong quản lý và sử dụng đất đai. Qua 1 năm thực hiện, trên địa bàn các huyện, thành phố vẫn để xảy ra nhiều trường hợp vi phạm, công tác xử lý còn chậm, chưa đạt yêu cầu đề ra.

Xem thêm

Bắt tạm giam Giám đốc CDC Đà Nẵng về hành vi “Tham ô tài sản”

Bắt tạm giam Giám đốc CDC Đà Nẵng về hành vi “Tham ô tài sản”

(PL&XD) – Ngày 20/6, Công an thành phố Đà Nẵng đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can, bắt tạm giam, khám xét nơi ở, nơi làm việc đối ông Tôn Thất Thạnh, sinh năm 1964, thường trú tại số 90 Lê Lợi, phường Thạch Thang, quận Hải Châu, thành phố Đà Nẵng - Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Đà Nẵng (CDC Đà Nẵng) về hành vi “Tham ô tài sản”.
Vi phạm tại Dự án Thành An Tower: 4 lần điều chỉnh quy hoạch, từ đất cơ quan thành Tổ hợp văn phòng, thương mại và căn hộ 25 tầng

Vi phạm tại Dự án Thành An Tower: 4 lần điều chỉnh quy hoạch, từ đất cơ quan thành Tổ hợp văn phòng, thương mại và căn hộ 25 tầng

(PL&XD) - Mới đây, Kết luận Thanh tra của Bộ Xây dựng đã chỉ ra nhiều vi phạm liên quan đến công tác quy hoạch, điều chỉnh quy hoạch, quản lý xây dựng được duyệt tại khu vực 2 bên tuyến đường Lê Văn Lương (Hà Nội). Vi phạm tại những dự án khiến người dân vô cùng bức xúc vì tình trạng quá tải với những tòa cao ốc.
Hà Nội: Vietradico dính hàng loạt sai phạm tại Golden West Lê Văn Thiêm, người dân "mòn mỏi” chờ nhận sổ hồng

Hà Nội: Vietradico dính hàng loạt sai phạm tại Golden West Lê Văn Thiêm, người dân "mòn mỏi” chờ nhận sổ hồng

(PL&XD) – Hàng trăm cư dân tại Dự án Golden West Lê Văn Thiêm (quận Thanh Xuân, Hà Nội) liên tục “kêu cứu” đến chính quyền, tố cáo nhiều sai phạm của chủ đầu tư là Công ty Cổ phần phát triển thương mại Việt Nam (Vietradico). Đặc biệt, theo Kết luận thanh tra số 39/KL-TTr của Thanh tra Bộ Xây dựng cho thấy, Vietradico cố tình xây dựng sai, cơ quan quản lý cấp phép, điều chỉnh sai, người dân bỏ cả nghìn tỷ mua nhà để rồi chôn chân trong “mớ bòng bong”.
Điều chỉnh quy hoạch “bừa” khiến tăng mật độ, thiếu đất cây xanh, trạm y tế, đất giáo dục tại tuyến đường Lê Văn Lương

Điều chỉnh quy hoạch “bừa” khiến tăng mật độ, thiếu đất cây xanh, trạm y tế, đất giáo dục tại tuyến đường Lê Văn Lương

(PL&XD) - Kết luận Thanh tra số 39/KL-TTr của Thanh tra Bộ Xây dựng chỉ rõ nhiều tồn tại, vi phạm liên quan đến Đồ án quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 dọc 2 bên đường Lê Văn Lương, nổi cộm lên nhiều vấn đề như thiếu đất công cộng, cây xanh, y tế, giáo dục, tăng mật độ... Trách nhiệm thuộc về Trung tâm phát triển vùng SENA, Sở Quy hoạch - Kiến trúc, UBND Thành phố Hà Nội.
Cầu Giấy (Hà Nội): 03 Dự án cao tầng sai phạm trong điều chỉnh quy hoạch xây dựng

Cầu Giấy (Hà Nội): 03 Dự án cao tầng sai phạm trong điều chỉnh quy hoạch xây dựng

(PL&XD) – Nhiều sai phạm về chuyển đổi mục đích sử dụng đất, tăng mật độ xây dựng, tăng số tầng cao trong công tác quy hoạch, điều chỉnh quy hoạch xây dựng, quản lý theo quy hoạch được duyệt tại nhiều dự án trên địa bàn quận Cầu Giấy, Thành phố Hà Nội đã được Thanh tra Bộ Xây dựng kết luận.
Dự án Golden Palm, Hà Nội Center Point có đang “phá nát” quy hoạch trên đường Lê Văn Lương?

Dự án Golden Palm, Hà Nội Center Point có đang “phá nát” quy hoạch trên đường Lê Văn Lương?

(PL&XD) – Thanh tra Bộ Xây dựng vừa công bố Kết luận Thanh tra liên quan đến đầu tư xây dựng, phê duyệt quy hoạch, điều chỉnh quy hoạch tại các dự án đầu tư xây dựng khu vực hai bên tuyến đường Lê Văn Lương và Tố Hữu. Trong số các dự án được "điểm danh” có Dự án Golden Palm của Công ty Cổ phần phát triển đầu tư Hà Nội – Sunrise; tòa Hà Nội Center Point của Công ty Đầu tư xây dựng số 2 Hà Nội và nhiều khu nhà ở thấp tầng cũng “góp mặt” trong danh sách các dự án sai phạm.

Xem thêm

Xem phiên bản di động